Oxaalzuur in Rabarcello?

Alleen uitgevoerde en volledig uitgewerkte experimenten mogen hier geplaatst worden. Voor de discussies over de betreffende experimenten, zie "Discussies over experimenten".
Forum rules
Voordat je een experiment plaatst, lees dan de regels voor dit forum.
Post Reply
User avatar
Zoetepasweiden
Stikstof
Posts: 163
Joined: 11 May 2010, 19:52
Chemistry interests: Overall
Location: Groningen
Contact:

Oxaalzuur in Rabarcello?

Post by Zoetepasweiden » 31 Oct 2013, 18:47

Titel:
Oxaalzuur in Rabarcello?

Inleiding:
Rabarcello is een rabarberlikeur. Het bevat slechts 18 vol.% alcohol, de drank is niet mousserend. Het rozerode drankje ruikt en smaakt sterk naar rabarber. De markante, friszure smaak van "echte" rabarber wordt veroorzaakt door oxaalzuur (C2H2O4). Zou Rabarcello ook oxaalzuur bevatten? Dat wil ik nagaan door de eventueel aanwezige oxalaationen te laten neerslaan met [Ca 2+] (aq)-ionen.

Deelgebied:
Zowel organische als anorganische chemie.

Tijdsbestek:
Mits alle benodigdheden voorradig zijn, is deze proef binnen enkele minuten uit te voeren.

Benodigdheden:
- Enkele milliliters Rabarcello;
- Reageerbuizen + rekje;
- Filtreerpapier + trechter;
- Een oplossing die [Ca 2+]-ionen bevat. Ik heb een calciumacetaatoplossing gebruikt, maar een calciumchlorideoplossing werkt natuurlijk ook prima.

Veiligheid:
Deze proef is veilig uit te voeren, afval kan door de gootsteen.

Werkwijze:
Schenk enkele milliliters onverdunde Rarbarcello in een reageerbuis. Voeg daarna enkele milliliters calciumacetaatoplossing toe. Het aldus verkegen mengsel wordt meteen troebel, er ontstaat een vast neerslag (dit kun je heel goed zien als je het mengsel enige tijd laat bezinken). Daarna wordt het mengsel gefiltreerd (met filtreerpapier, koffiefilters zijn veel te grofmazig). Het residu is een wit poeder (dat ondanks herhaaldelijk uitspoelen met gedestilleerd water zijn rozerode zweem blijft behouden). Dit poeder is WAARSCHIJNLIJK vast calciumoxalaat, een van de slechtst oplosbare oxalaten.

Conclusie:
De friszure smaak van Rabarcello wordt NAAR ALLE WAARSCHIJNLIJKHEID (net zoals bij echte rabarber) veroorzaakt door oxaalzuur. De kans dat het neerslag wordt gevormd door carbonaationen lijkt me heel erg klein, de drank is namelijk niet mousserend en de rozerode kleur van de drank verandert als de pH ervan wordt verhoogd.

Discussie:
Weet iemand wellicht hoe ik met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid kan aantonen dat het witte neerslag calciumoxalaat is?

Hieronder nog enkele foto's die bij het hierboven omschreven experiment horen:
1. Rabarcello.JPG
2. Rabarcello in reageerbuis.JPG
3. Calciumacetaatoplossing toegevoegd.JPG
4. Na een uurtje bezinken.JPG
5. Filtreren.JPG
6. Filtraat.JPG
7. Residu.JPG
Discussietopic:
http://www.amateurchemie.nl/viewtopic.php?f=21&t=1503.

User avatar
Zoetepasweiden
Stikstof
Posts: 163
Joined: 11 May 2010, 19:52
Chemistry interests: Overall
Location: Groningen
Contact:

Oxaalzuur in Rabarcello?

Post by Zoetepasweiden » 07 Nov 2013, 12:57

Vandaag heb ik Woelens experiment uitgevoerd. In een grote reageerbuis heb ik 40 mL onverdunde Rabarcello gegoten (*). Daarna heb ik een oplossing van calciumacetaat aan de buis toegevoegd. Uiteraard heb ik ervoor gezorgd dat [Ca 2+](aq) in overmaat aanwezig was, dit heb ik gedaan om er zeker van te zijn dat alle oxalaat zou neerslaan.

Het neerslag heb ik enkele malen grondig gespoeld en gefiltreerd. Wat mij daarbij opviel was dat ik het neerslag niet helemaal wit kon krijgen, er bleef een roze zweem op achter. Ik neem aan dat dit gegeven niet van invloed is op de resultaten die uit dit experiment voortvloeien.

Daarna heb ik een aantal mL zoutzuuroplossing (1,0M) aan het gereinigde neerslag toegevoegd. In eerste instantie leek er niets te gebeuren, maar na enkele minuten werd het mengsel in de reageerbuis toch helder (met een roze zweem, dat dan weer wel). Hierbij heb ik geen gasontwikkeling waargenomen, hetgeen aantoont dat er in ieder geval geen carbonaten in het mengsel aanwezig waren.

Volgende keer wil ik door middel van een kaliumpermanganaattitratie proberen na te gaan hoeveel oxaalzuur er in een glas Rabarcello zit. Wordt dus vervolgd!

(*) In een Rabarcelloglas past ongeveer 70 mL vloeistof (indien het tot de rand toe gevuld is), zo'n vol glas drinkt echter verre van prettig. Zelf schenk ik per consumptie ongeveer 40 mL in. Omdat het glas de vorm van een omgekeerde kegel heeft (zie foto in het experimententopic), lijkt het dan al redelijk gevuld.

Tot slot nog enkele fotootjes:
35 mL Rabarcello.JPG
Na enkele uren gestaan te hebben.JPG
Calciumacetaatoplossing toegevoegd.JPG
Aan schoongespoeld bezinksel wordt wat zoutzuur toegevoegd.JPG
Bezinksel + zoutzuur na enkele minuten.JPG

Post Reply

Who is online

Users browsing this forum: No registered users and 1 guest