Loodjodide, een bijzondere stof

Alleen uitgevoerde en volledig uitgewerkte experimenten mogen hier geplaatst worden. Voor de discussies over de betreffende experimenten, zie "Discussies over experimenten".
Forum rules
Voordat je een experiment plaatst, lees dan de regels voor dit forum.
Post Reply
User avatar
Zoetepasweiden
Stikstof
Posts: 163
Joined: 11 May 2010, 19:52
Chemistry interests: Overall
Location: Groningen
Contact:

Loodjodide, een bijzondere stof

Post by Zoetepasweiden » 10 Jun 2010, 14:22

Waarschijnlijk heeft iedere (amateur)chemicus wel eens loodjodide gemaakt. Op de middelbare school is de bereiding ervan een van de meest populaire proeven waarbij uit twee kleurloze oplossingen een felgeel neerslag ontstaat. Minder bekend is dat loodjodide behalve die gele kleur nóg een interessante eigenschap heeft....

Titel:
Loodjodide, een bijzondere stof.

Moeilijkheidsgraad:
Erg gemakkelijk, de concentratie van de gebruikte oplossingen is niet kritisch. Wel dient er op te worden toegezien dat er niet wordt gemorst (loodverbindingen!).

Deelgebied:
Anorganische chemie.

Tijdsbestek:
Deze proef kan in een kwartiertje worden uitgevoerd, het kristallisatieproces duurt ongeveer een uur.

Benodigdheden:
- Latex handschoenen;
- Enkele vuurvaste bekerglazen;
- Keukenpapier/ tissues;
- Injectiespuit van 10 ml (zonder naald);
- Trechter;
- Filtreerpapier;
- Bunsenbrander;
- Gedestilleerd water;
- Oplossing van kaliumjodide (KI);
- Oplossing van loodnitraat, Pb(NO3)2.

Veiligheid:
Loodverbindingen zijn giftig, mogelijk zelfs reprotoxisch. Zij horen derhalve NIET in het milieu thuis, maar in het afvalvat voor zware metalen. DRAAG HANDSCHOENEN!!!

Uitvoering:
Giet in een bekerglas wat loodnitraatoplossing en vul de (naaldloze) injectiespuit met kaliumjodide-oplossing. Spoel de injectiespuit aan de buitenkant goed af met GEDESTILLEERD water. Spuit goed afdrogen (keukenpapier)!

Breng de mond van de met kaliumjodide-oplossing gevulde injectiespuit onder de vloeistofspiegel in het bekerglas en spuit de kaliumjodide-oplossing langzaam in de loodnitraatoplossing. Er ontstaat een geel neerslag, zie filmpje:


Youtube


Het neerslag bestaat uit loodjodide: een felgele, vaste stof. Binnen enkele minuten is alle loodjodide naar de bodem van het bekerglas gezonken. In het bekerglas bevindt zich nu een laag loodjodide op de bodem, daarboven bevindt zich een vloeistof waarin de tribune-ionen aanwezig zijn. Tot dusver niets bijzonders...

Het aardige van loodjodide is dat het slecht oplosbaar is in koud water, maar matig oplosbaar in heet water. Om dat goed te kunnen laten zien, heb je "zuiver" loodjodide nodig. De inhoud van het bekerglas wordt dus door een filter gegooid en het residu wordt nog eens goed nagespoeld met gedestilleerd water. Het filter wordt uitgevouwen en het residu wordt te drogen gelegd (niet op de verwarming, loodjodide ontleedt bij te sterke verhitting).

In een ander bekerglas wordt wat gedestilleerd water verwarmd tot ca. 90 graden. Aan dat verwarmde water wordt (onder goed roeren) het gezuiverde loodjodide toegevoegd. Niet alle loodjodide zal oplossen, houd daar rekening mee. Laat het water afkoelen en raak het bekerglas niet meer aan.

Binnen een uurtje zie je allemaal felgele, sterk glanzende kristalletjes door de vloeistof zweven. Sommige kristalletjes hebben zelfs een metaalachtige weerschijn. Het lijkt wel gele glitter, zie foto's.

Discussietopic:
http://www.amateurchemie.nl/viewtopic.php?f=21&t=509.

Post Reply

Who is online

Users browsing this forum: No registered users and 0 guests